Monumentale bomen

Plekken waar veel monumentale bomen zijn bijvoorbeeld het Frederiksplein (13), Nicolaas Witsenkade (40), Oostenburgergracht (14), Wertheimpark (10) en Weteringschans (12).

Heel bijzondere bomen in de binnenstad zijn de Wilhelminalinde op het binnenterrein van het Amsterdams Historisch Museum die geplant is in 1898, het jaar dat Wilhelmina de troon besteeg; een Oosterse Plataan van 1830-1840 ter hoogte van het Molenpad 2 en twee Honingbomen (1910-1920) op de kop van de Falckstraat. De oudste boom in een particuliere tuin is vermoedelijk geplant in 1795. Het is een Moerbeiboom in de binnentuin aan de Prins Hendrikkade.

De oudste monumentale boom staat in Artis, een Zomereik uit 1750. Met honderden bijzondere (waarvan een aantal monumentale) bomen, zijn Artis en de Hortus de belangrijkste hoeders van de meest bijzondere en oudste bomen in de binnenstad. Om dit hoederschap te ondersteunen heeft het stadsdeel vier Moerascypressen, als zijnde toekomstige monumentale bomen, gefinancierd. Ze zijn in 2007 geplant bij de nieuwe Vlindertuin in Artis.

Criteria voor monumentale bomen

Een boom kan om verschillende redenen de monumentale status verkrijgen. De beoordelingscriteria zijn:

• Leeftijd van een boom (in de binnenstad geldt de minimale grens van 70 jaar)
• Esthetische en belevingswaarde van de boom:
  • door leeftijd en verschijning (omvang en grootte) beeldbepalend en onvervangbaar voor het karakter van de omgeving
  • grote landschappelijke waarde
  • de boom heeft een zeer speciale betekenis voor de wijk of buurt waarin deze staat, wordt algemeen als bijzonder, zeldzaam en mooi ervaren
  • verweven met de geschiedenis van de omgeving
• Cultuurhistorische waarde van de boom:
  • bijvoorbeeld herdenkingsbomen geplant naar aanleiding van een belangrijke, gedenkwaardige gebeurtenis
  • de boom is geadopteerd door een school
  • de boom is verweven met de geschiedenis van de omgeving
  • de boom heeft een bijzondere snoeivorm of (natuurlijke) groeivorm
• Natuurwetenschappelijke en ecologische waarde van de boom:
  • de boom biedt plaats aan bijzondere planten of dieren
  • de boom maakt deel uit van een belangrijke (ecologische) verbindingsroute
• Dendrologische waarde van de boom: de boom is een zeldzaam voorkomend geslacht, soort, varieteit of ras.

Een boom komt in aanmerking voor de status monumentaal als die aan minimaal twee van deze criteria voldoet.

Extra zorg en aandacht

De monumentale status houdt in dat:

• extra zorg en aandacht worden besteed aan het beheer en onderhoud
• de groeiomstandigheden optimaal worden gemaakt voor een gezonde ontwikkeling
• in principe geen kapvergunning afgegeven wordt.

Wetenswaardigheden

Plekken waar veel monumentale bomen zijn bijvoorbeeld het Frederiksplein (13), Nicolaas Witsenkade (40), Oostenburgergracht (14), Wertheimpark (10) en Weteringschans (12).

Heel bijzondere bomen in de binnenstad zijn de Wilhelminalinde op het binnenterrein van het Amsterdams Historisch Museum die geplant is in 1898, het jaar dat Wilhelmina de troon besteeg; een Oosterse Plataan van 1830-1840 ter hoogte van het Molenpad 2 en twee Honingbomen (1910-1920) op de kop van de Falckstraat. De oudste boom in een particuliere tuin is vermoedelijk geplant in 1795. Het is een Moerbeiboom in de binnentuin aan de Prins Hendrikkade.

De oudste monumentale boom staat in Artis, een Zomereik uit 1750. Met honderden bijzondere (waarvan een aantal monumentale) bomen, zijn Artis en de Hortus de belangrijkste hoeders van de meest bijzondere en oudste bomen in de binnenstad. Om dit hoederschap te ondersteunen heeft het stadsdeel vier Moerascypressen, als zijnde toekomstige monumentale bomen, gefinancierd. Ze zijn in 2007 geplant bij de nieuwe Vlindertuin in Artis.